Ga naar de inhoud

Lieke Marsman daalt af in de hel en treft daar Gerrit Zalm

Verbluffende literatuur in de krant afgelopen weekend. Vijf volle pagina’s voor dichter/schrijfster en filosofe Lieke Marsman. Ze daalt af in de hel en treft… Gerrit Zalm.

2 min leestijd

Lieke Marsman is dichteres des vaderlands geweest en de laatste tijd ook in het nieuws omdat ze een ongeneeslijke ziekte heeft waar ze aan weigert te sterven.

Zie bijvoorbeeld een interview hier.

Maar in de NRC Handelsblad van 5 april staat een voorpublicatie uit haar komende boek De Dichter en de Duivel, namelijk hoofdstuk vier. Het boek is een lang gedicht naar het voorbeeld van Dante’ s hel. Ze “daalt ze af in de onderwereld, een wereld die helemaal gek is geworden, zij het minder gek dan de wereld waarin we momenteel leven”.

In hoofdstuk vier van haar tocht door de hel komt ze Gerrit Zalm tegen, de voor de jongelingen onder ons, politieke vader van Mark Rutte. Hij was minister van Financiën (VVD natuurlijk, in de kabinetten Kok 1 en 2 en Balkenende 2 en 3) toen de welvaartsstaat definitief gesloopt ging worden door de VVD, met hulp van de PvdA en het CDA, Zalm stond er altijd bij te grinniken, daar heeft Rutte het van geleerd.

Marsman fileert hem zorgvuldig met strofes als

Het voelde vertrouwd met hem aan mijn zijde,
dus met hernieuwde moed liep ik verder.
Wel vroeg ik me af waarom hij als minister van Financiën


had toegestaan dat de verzorgingsstaat werd stukgemaakt.
Waarom moet iedereen altijd alles
verdienen,
behalve kinderen die geld van hun ouders krijgen?

….

Rationele beslissingen voelen niet altijd goed,’
sprak Gerrit, ‘daar ben ik niet immuun voor.
Vergis je niet, ik ben een romantische boekhouder.’


Ik zei dat ik gek word van mensen die nog altijd denken
dat elke crisis hooguit tot recessie leidt,
een mogelijkheid je vermogen te vergroten

Ze loopt met hem door de hel en probeert met hem in discussie te gaan over zijn werkzaamheden in de regering. Zalm repliceert met van die typische VVD-ondernemerstaal waar Marsman zuchtend tegenover stelt dat

Ik keek om me heen en zag overal mannen


in spijkerbroeken met bruine leren schoenen
eronder. Sommigen droegen een pufferjas,
anderen hadden blouses aan


met een hele drukke opdruk erop, alsof je
in een caleidoscoop keek, zo druk.
Ze zaten in zeewaardige schepen


met meerdere verdiepingen, die ze desalniettemin
bootjes noemden. ‘Zei ze partycruise? Wat ordinair!’
riep een man die Jort Kelder heette,

enzovoort. (het zit vast achter een paywall)

Uit een noot onderaan de vijf pagina’s blijkt dat de citaten van Zalm afkomstig zijn uit de parlementaire enquête privatisering uit 2012