Waarom de VS de servers van Autistici in beslag heeft laten nemen.

De inbeslagname van een server van het Italiaanse techcollectief Autistici/Inventati in Amsterdam roept vragen op over de Amerikaanse campagne tegen linkse groeperingen in Europa. Een mogelijke verklaring ligt in de bevoegdheden van de National Security Agency, die Amerikaanse autoriteiten in staat zouden kunnen stellen binnenlandse communicatie te monitoren zonder gerechtelijk bevel.

De politie in Amsterdam heeft dinsdag op verzoek van Amerikaanse autoriteiten een gehuurde server in beslag genomen in een datacentrum. De politie heeft de operatie bevestigd, waarover de krant „NRC“ berichtte. De rechtsgrondslag was een bilaterale overeenkomst inzake wederzijdse rechtshulp in strafzaken uit 2004. Volgens het bericht is het apparaat eigendom van het inmiddels opgeheven Italiaanse linkse techcollectief Autistici/Inventati (A/I). Meer dan 25 jaar lang bood het gratis webhosting en e-maildiensten aan duizenden groepen.

In het kader van het Amerikaanse verzoek om wederzijdse rechtshulp maakt de Nederlandse politie een digitale kopie van de gegevens en stuurt deze door naar het Openbaar Ministerie aldaar. De server zou vervolgens moeten worden teruggebracht naar het datacentrum. Als deze inderdaad door A/I was gehuurd, zijn de daarop opgeslagen gegevens inmiddels waarschijnlijk al meerdere keren gewist en overschreven: linkse tech-collectieven worden al lang onderdrukt en weten hoe ze hiertegen moeten optreden.

Groepen in Europa op Amerikaanse terreurlijsten

De operatie in Amsterdam is de meest recente stap in een campagne die de Amerikaanse regering een jaar geleden heeft gelanceerd en die aanvankelijk gericht was op groeperingen in eigen land. Op 22 september 2025 bestempelde Donald Trump „Antifa” via een executive order (uitvoerend besluit, zonder instemming van parlement, vert.) als een binnenlandse terroristische organisatie. Drie dagen later volgde een ‘Nationaal Veiligheidsmemorandum’ over de bestrijding van binnenlands terrorisme en georganiseerd politiek geweld. Op 29 september verklaarde de toenmalige minister van Justitie Pamela Bondi bovendien dat protesten tegen de immigratie- en douanedienst (ICE) een doelwit van de maatregelen waren. In een verder intern memorandum dat op 4 december werd uitgegeven, werden ‘met Antifa gelieerde extremisten’ als een bijzondere bedreiging aangemerkt.

Op 13 november 2025 bestempelde het ministerie van Buitenlandse Zaken onder leiding van Marco Rubio vervolgens voor het eerst vier buitenlandse links-radicale groeperingen als ‘Specially Designated Global Terrorists’: de Informal Anarchist Federation/International Revolutionary Front uit Italië, de Armed Proletarian Justice en de Self-Defence of the Revolutionary Class uit Griekenland, en Antifa Ost uit Duitsland. Een week later werden de vier groeperingen bovendien aangemerkt als „buitenlandse terroristische organisaties“.

De inbeslagname in Amsterdam bevestigt het gelijk van A/I

De aanwijzingen worden uitgevoerd door het Office of Foreign Assets Control van het Amerikaanse ministerie van Financiën. Al decennia lang houdt dit bureau een lijst bij van „Specially Designated Nationals and Blocked Persons”. In het geval van de vier links-radicale groeperingen heeft de opname op de lijst geen direct effect in de Europese landen waar zij wonen en actief zijn. Hun financiële transacties in de Verenigde Staten, bijvoorbeeld via Visa, het Swift-systeem of aanbieders zoals PayPal, worden echter geblokkeerd, en het is Amerikaanse burgers verboden zaken met hen te doen. Wie materiële steun verleent aan dergelijke organisaties, riskeert een gevangenisstraf van tot 20 jaar.

Zes weken geleden heeft de Amerikaanse regering dit instrument eindelijk ingezet tegen Autistici/Inventati, met het argument dat het collectief „Antifa“ zou hebben gesteund. Het ministerie van Financiën rechtvaardigde de opname op de lijst ook door te verwijzen naar het feit dat Amerikaanse groeperingen gebruik maakten van de diensten van A/I. Een van de gevolgen was dat A/I de domeinnaam verloor die werd gebruikt voor de door hen gehoste blogs, omdat de registrar voor ‘.org’-domeinen in de Verenigde Staten is gevestigd. A/I heeft sindsdien al zijn diensten definitief stopgezet, blijkbaar ook om de linkse groeperingen te beschermen waarvan het de websites hostte. De inbeslagname in Amsterdam wijst erop dat deze zorgen terecht waren.

Achterdeur voor het monitoren van Amerikaanse burgers

Het is onduidelijk waarom de regering zo ver gaat om linkse groeperingen in Europa aan te pakken. Verschillende juristen in de Verenigde Staten vermoeden dat een van de redenen wellicht te vinden is in sectie 702 van de Foreign Intelligence Surveillance Act: door de groeperingen aan te merken als buitenlandse organisaties zou het ook mogelijk worden om hun activiteiten in eigen land te monitoren. Net als een bepaling met betrekking tot de Duitse Bundesnachrichtendienst (BND) maakt deze sectie het mogelijk om de telecommunicatie van Amerikaanse burgers te monitoren wanneer deze via internationale internetknooppunten in het buitenland verloopt.

De beruchte National Security Agency (NSA), de grootste inlichtingendienst van het land, is verantwoordelijk voor het toezicht in het buitenland. Het Federal Bureau of Investigation (FBI), dat binnenlands terrorisme onderzoekt, heeft toegang tot NSA-informatie zonder dat er een concreet vermoeden bestaat en, bovenal, zonder huiszoekingsbevel. Deze achterdeur zou dus kunnen worden gebruikt om antifascisme in de Verenigde Staten aan te pakken zonder dat er via de rechter een bevel hoeft te worden verkregen.

Plannen voor het najaar al sinds de zomer in een „vroeg stadium“

Een andere mogelijkheid is dat de in Amsterdam in beslag genomen A/I-server bedoeld is om nieuw materiaal te leveren voor de Amerikaanse campagne van grensoverschrijdende repressie tegen linkse groeperingen. Op 16 juli organiseerde minister Rubio in Washington een „ministeriële conferentie over de heropleving van politiek terrorisme“, waarop hij Cuba afschilderde als het brein achter dergelijke activiteiten.

Ook het Duitse Bondsministerie van Binnenlandse Zaken was bij de conferentie aanwezig. In plaats van de Amerikaanse complottheorieën tegen links te weerleggen, ondersteunt het deze zelfs: binnenkort vindt er in Duitsland een vervolgbijeenkomst plaats, zo bevestigde een woordvoerder. Details over deze ‘workshop van deskundigen’ zijn echter geheim gebleven sinds het nieuws hierover in juli bekend werd.

In reactie op een verdere vraag van „nd“ herhaalde het ministerie de informatie die het in de zomer had verstrekt, waarbij het verklaarde dat de planning en voorbereidingen zich nog in een „vroeg stadium“ bevonden. Zelfs de week van het jaar van de workshop, die „in de herfst“ zou plaatsvinden, is nog niet bekendgemaakt. Het ministerie van Buitenlandse Zaken leidt de voorbereidingen aan Amerikaanse zijde en stelt, voor zover momenteel bekend, ook de agenda vast.

Verschenen in het Duits in „nd“.

Aanvulling globalinfo.nl:

Het OM verklaart overigens dat de gegevens van de server nog niet naar de VS zijn gestuurd, volgens het NRC:

“In tegenstelling tot wat een woordvoerder van de politie in Amsterdam eerder zei is de informatie die op de server staat nog niet met de VS gedeeld. Het gaat om een server van de Italiaanse internetdienstverlener Autistici/Inventati (A/I), een organisatie die volgens de Amerikanen ‘antifa’ faciliteert. In de VS wordt ‘antifa’ gezien als terroristische organisatie.

Waarom de gegevens van de server nog niet gedeeld zijn met de Amerikanen, is niet bekend. Het OM beantwoordt verder op dit moment geen vragen.”