(4 juli 2007) Volgens verscheidene diplomaten bij de Wereldhandelsorganisatie WTO zal de sluitdatum voor de goedkeuring van modaliteiten voor landbouw en markttoegang voor industriële goederen (NAMA) in de Doha Ronde-onderhandelingen waarschijnlijk opschuiven van eind juli naar eind september of zelfs daarna.

(Vertaling: Rob Bleijerveld. Oorspronkelijk titel: "New September deadline for WTO talks?". Deze tekst werd op 6 juli gestuurd aan de abonnees van de [StopWTORound]-maillijst en zal naar verwachting binnenkort te vinden zijn op http://www.twnside.org.sg)

De conceptvoorstellen voor de modaliteiten [1] van landbouw en NAMA worden pas tussen 13 en 16 juli verwacht. Dit is twee weken later dan aanvankelijk gepland door de voorzitter van de landbouwonderhandelingen, ambassadeur van Crawford Falconer. Oorspronkelijk zouden ze in de week van de 25e juni worden ingediend, vlak na de top van de G4-landen in Potsdam.

Maar het mislukken van die top leidde tot het bijstellen van alle doelen. Dat betekent niet alleen het verschuiven van het uitkomen van de modaliteiten-papers, maar ook van de aansluitend geplande consultaties en verdere onderhandelingen, en van een mogelijke mini-Ministeriële bijeenkomst die directeur-generaal Lamy van de WTO eind juli wilde beleggen samen met een bijeenkomst van de Algemene Raadsvergadering van de WTO ter goedkeuring van de modaliteiten.

De diskussies in kleine groep over landbouw die afgelopen week zouden hebben plaatsgevonden, werden uitgesteld om de 'stof te laten neerdalen' nadat de Potsdam-top mislukte. Doordat de G4-landen het onderling niet eens konden worden en omdat de emoties hoog waren opgelopen na de Postdam-top, zal de afronding van de conceptpapers voor de modaliteiten door de twee voorzitters langer gaan duren en moeilijker zijn. Volgens diplomatieke bronnen zal er geen akkoord kunnen worden bereikt vóór eind juli omdat er na het uitkomen van de conceptpapers te weinig tijd overblijft voor het verzamelen van de reacties van de lidstaten en groepen van lidstaten en voor vervolgonderhandelingen.

Daarom is het meer waarschijnlijk dat het uitbrengen van de papers eerst wordt gevolgd door consultaties en bijeenkomsten zonder termijn waar de lidstaten een eerste, informele reactie kunnen geven. Vervolgens zal de Algemene Raad op 25 en 26 juli bijeenkomen waar de lidstaten hun formele reacties op de conceptmodaliteiten kunnen geven. Daarna begint het zomerreces van de WTO dat tot begin september duurt. De maand september zal dan worden gebruikt voor intensieve onderhandelingen over de modalititeiten. Als daarbij voldoende vooruitgang wordt geboekt, zal goedkeuring van de modaliteiten eind september kunnen volgen.

Volgens handelsdiplomaten circuleert er in de WTO al een nieuw, informeel rooster van doelen dat hierop betrekking heeft. "Dit nieuwe plan is meer realistisch dan het vasthouden aan het oude doel van eind juli voor de goedkeuring van de eindversie van de modaliteiten," aldus een diplomaat van een ontwikkelingsland, "maar, of de vele bestaande twistpunten en de grote kloven vóór eind september kunnen worden geslecht, is een andere kwestie."

Terwijl de sluitdata weer eens worden doorgeschoven, vragen steeds meer diplomaten en handelsdeskundigen zich af of de Doha Ronde-onderhandelingen uiteindelijk een paar jaar lang in de koelkast zullen worden gezet, omdat de Amerikaanse regering erg weinig tijd zal hebben om zich goed te concentreren op die onderhandelingen tijdens de (Amerikaanse) presidentiële verkiezingscampagne die nu is begonnen.

Ook betekent het aflopen van de "Fast Track Authority" (het speciale handelsmandaat) van de Amerikaanse president dat de handelspartners van de VS er minder op zullen vertrouwen dat de standpunten van de onderhandelaars overeind blijven [2].

Noten (R.B.):

[1] Kader voor reductie van tarieven en subsidies (grafieken, formules) dat als basis dient voor verdere uitwerking tot een uiteindelijk akkoord.

[2] Zie daarvoor ook een andere tekst van Martin Khor: "US Fast track expires with no hope of fast renewal" van 2 juli 2007. Deze tekst is nog niet op internet te vinden. Misschien binnenkort op: http://www.twnside.org.sg/