inhoud:
1. Ontwikkelingen bij de WTO-onderhandelingen van 16 december
2. Ontwikkelingen bij de WTO-onderhandelingen van 17 december
3. "China, de WTO, en de anti-globaliserings beweging"
4. Interviews door Noticias; video's door Lokaalmondiaal

1. Ontwikkelingen bij de WTO-onderhandelingen van 16 december [1]


Op dag vier van de WTO Ministerial waren er veel ups, downs en omwegen. De dag eindigde met het uitbrengen van een concepttekst over landbouw die (volgens een analyse van Aileen Kwa [2]) dumping in stand houdt, een Greenroom over diensten waarvan de resultaten nog niet duidelijk waren bij het verschijnen van deze Focus-nieuwsbrief (meer in een artikel van Benny Kuruvilla [3]), en een sluitdatum om 6 uur zaterdagochtend voor de lidstaten om defintieve wijzigingsvoorstellen in te dienen voor het opstellen van een Ministerial Declaration.

Tijdens een bijeenkomst van civil society met de Venezuelaanse delegatie, vroeg op de zaterdagochtend, bleek de laatste niet akkoord te gaan met de controversiële bijlage voor diensten (Annex C) en gaf aan op te zullen stappen indien de onderhandelingen op die basis verder gingen [4]. De Zuid-Afrikaanse delegatie nodigde civil society uit voor een symbolische bijeenkomst en verklaarde ook tegen deze Annex C te zijn. Zuid-Afrika vindt dat de bijlage geen deel van de Ministerial Declaration uit mag maken. Een brief met dit standpunt van Venezuela, Zuid-Afrika, de Filippijnen, Indonesië en Cuba werd overhandigde aan voorzitter Tsang. Ook de gezamenlijke maatschappelijke organisaties en sociale bewegingen schreven hem een brief met hun kritiek [5].
Vanvond gaan de (zware) onderhandelingen over de bijlage van diensten door en de verwachting is dat er extreem veel druk zal worden uitgeoefend op de G90 vanwege het alternatief dat ze voorstelden.

De gezamenlijke ontwikkelingsstaten (G20, G33, ACP, LDCs, Africa Group en Small Economies) brachten een verklaring uit waarin ze stelden dat ze een "shared interest" hebben in de ontwikkelingsdimensie van de Doha Ronde en dat ze verwachten dat er een "comprehensive development outcome" zal zijn. In aansluiting daarbij brachten ook ruim 80 civil society organisaties een verklaring uit waarin ze hun ernstige bezorgdheid uitten over de stand van zaken van de onderhandelingen en over het feit dat de akkoorden waarover nu onderhandeld wordt ondemokratisch van aard zijn [6].


Noten:
[1] Bron: "On the Road to Hong Kong Nr 8," van Focus on the Global South (16 december 2005), Vertaling: Rob Bleijerveld.
[2] Zie: "The dumping continues," door Aileen Kwa en "Analyses of just released Agricultural text," door Aileen Kwa.
[3] Zie "Services text blows up in the face of the Hong Kong Ministerial," (Benny Kuruvilla) voor een update over hoe de onenigheid over diensten kan leiden tot "het opbreken van de Ministerial - of tot zijn beëindiging."
[4] Toevoeging RB: Zie ook "Venezuela houdt poot stijf," door Edith van Overveld, 17 december.
[5] "Highly Flawed Process in Services Talks Continues in Hong Kong," Civil Society Open Letter to Secretary Donald Tsang, Chairman of the 6th WTO Ministerial, Hong Kong China, 17 december. Zie hier voor een eerdere briefwisseling tussen civil society en Lamy over diensten.
[6] Zie: "Civil Society calls on rich countries to stop imposing extreme demands on developing countries".

- - - - -

2. Ontwikkelingen bij de WTO-onderhandelingen van 17 december [7]


Vandaag speelden zich bijzondere taferelen af in de straten van Hong Kong nadat Lamy poogde om de Ministeriële Besprekingen naar zijn hand te zetten door te komen met een "compromietekst". Het pakket van conceptteksten [8] is nog steeds rampzalig te noemen voor ontwikkeling en zou moeten worden afgewezen door de ontwikkelingsstaten [9][10]. Alle elementen waartegen bezwaren waren geuit - zoals exportsubsidies, handelsbelemmerende binnenlandse steun, Annex C [11] en de aggressieve benadering voor industriële goederenliberalisering - zijn nog steeds aanwezig in de tekstopzet. Het ontwikkelingspakket is nog steeds leeg en is een belediging voor de ontwikkelingsstaten.
De tekst wordt vanvond bediscussieerd in de Greenroom en er doen uiteenlopende geruchten de ronde over de wijze waarop de laatste onderhandelingsdag zal zijn ingericht. In elk geval lijkt Venezuela vast te houden aan zijn afwijzing van de dienstenbijlage, maar andere geallieerden lijken water bij de wijn te willen doen.
In het Conferentiecentrum werd weer een kleurrijke aktie gehouden om de gedelegeerden te herineren aan de twee keuzes die ze kunnen maken: òf een diensten-uitverkoop òf de afwijzing van privatisering ("No deal is better than a bad deal!"). Op straat ging het er heftiger aan toe, zoals te zien op de medie wereldwijd [12].


Noten:
[7] Bron: "On the Road to Hong Kong Nr 9," van Focus on the Global South (17 december 2005), Vertaling: Rob Bleijerveld.
[8] Zie hier.
[9] Toevoeging RB: In "Patched-up, even procedural deal, in Hong Kong will be worse than failure," (Third World Network, 13 december 2005) adviseert handelsdeskundige Chakravarthi Raghavan de ontwikkelingsstaten om niet te tekenen voor een deal met een paar positieve, maar die uiteindelijk zeer slecht zal uitpakken. Hij onderbouwt zijn advies aan de hand van de resultaten van diverse studies door gerenommeerde economen (zoals Ruben Ricupero en Dani Rodrik). Het is helemaal geen ramp voor de WTO als de Hong Kong-top mislukt; het zou biedt juist de gelegenheid een grondig evaluatieproces op gang te brengen aan de hand van de vraag wat nu werkelijk ontwikkeling is. Toch is het mogelijk dat de ontwikkelingsstaten door zullen gaan met het in detail aanpassen van de slechte concpettekst in plaats van die in zijn geheel af te wijzen. Mogelijk hebben ze het gevoel al te veel geïnvesteerd te hebben in de aanloopbesprekingen naar 'Hong Kong'...
[10] "Draft WTO text a slap in the face for the developing world".
[11] "A comma, the punctuation and re-hashed 'Annex C' - Why it is still a problem," door Benny Kuruvilla.
[12] Zie ook: "Social movements storm Hong Kong streets in protest over negotiations" voor verslag en foto's.


3. "China, de WTO, en de anti-globaliserings beweging"

Mochten de organisatoren van de WTO-top hebben gedacht dat Hong Kong een geschikte conferentieplaats was door de relatieve zwakheid van de plaatselijke beweging voor wereldwijde rechtvaardigheid en die van anti-globalisten, dan komen ze van een koude kermis thuis. Er zijn nu veelvuldige politieke, intellectuele en persoonlijke banden geschapen tussen plaatselijke activisten en de honderden bezoekers die deel uitmaken van een wereldwijde beweging tegen neo-liberale of door ondernemingen gestuurde globalisering en de WTO heeft onbedoeld de beweging versterkt in plaats van verzwakt.

Dat bleek bijvoorbeeld ook op het forum in Hong Kong, getiteld "China and Globalization: What to Know about the 'New China' and its Importance for Global Social Justice" op 15 december, waar - in tegenstelling tot andere 'alternatieve' fora en conferenties, opvallend veel Chinezen aanwezig waren (uit China en Taiwan).

Diverse sprekers bekritiseerden de enorm grote sociale kosten in China voortgebracht door zijn economische groei. Hoewel de statistieken aangeven dat de armoede daalt in China, hebben vele miljoenen mensen het nu veel slechter door het verlies van de voorheen gegarandeerde ruime sociale voorzieningen. Door de groei en daarmee gepaard gaande privatiseringsgolf neemt ook de uitbuiting op de arbeidsmarkt enorm toe, en de milieuschade. China loopt de kans de zelfde shock te verwerken te krijgen als Thailand en Indonesië in 1997.

Ook werd geconstateerd dat er sprake is van opkomend verzet. In 2003 waren er 58000 protestsakties en botsingen met de overheid; in 2004 waren er dat 74000.
Op de vraag "If neoliberalism is our common enemy, how are we going to oppose it?" kwam een antwoord van iemand die betrokken was bij de recente, massale demonstraties in Hong Kong voor meer demokratie: "We moeten zorgen dat de vraag naar democratie en burgerlijke vrijheden worden opgepakt in de linkse stijd voor gelijkheid en sociale rechtvaardigheid.

Walden Bello van Focus on the Global South zei, dat China "eens onze hoop was", maar nu "iets is waarover we ambivalent zijn." Hoewel China - in tegenstelling tot andere ontwikkelingsstaten - nog niet helemaal doordrongen is door het imperialisme en een enorm potentieel voor leiderschap heeft, bedriegt zijn huidige ontwikkelingstraject vele andere ontwikkelingsstaten en zijn militaire ambities zijn een grote zorg voor de buurstaten.
Volgens Bello zijn er belangrijke debatten gaande in China over zijn toekomst. Als China ooit kiest voor internationale solidariteit, duurzaam milieu en werkelijke democratisering kan daaruit een ander Azië voortkomen. Wij moeten zorgen dat de progressieve krachten forces deze debatten winnen.

Bron:
- "China, the WTO, and the anti-globalisation movement" (18 december). Vertaling/samenvatting: Rob Bleijerveld.


4. EXTRA:

* "EPA's in Hong Kong?" (16 december)
Naast de hoofditems als landbouw en diensten worden in het NGO-centrum in Hong Kong ook thema's besproken die niet direct een relatie lijken te hebben met de WTO. Zo ook de EPA's, vrijhandelsverdragen tussen onder andere landen in het Caraïbische gebied en Europa. Een interview met Stefan Verwer van Both Ends.
Luister naar het [mp3, 10:58 min]:

* "Toekomst voor kleine boeren? - De positie van Uruguay," (17 december)
Het Victoriapark in Hong Kong is één van de plaatsen van de side-events. De internationale boerenorganisatie Via Campesina organiseert hier tijdens de WTO-top elke dag bijeenkomsten en demonstraties. We interviewen Alberto Villareal van Friends of the Earth International in Uruguay tijdens een bijeenkomst over de toekomst van de boerenbeweging.
Luister naar het
interview [mp3, 9:13 min]:

* "Handelsvoordelen voor ontwikkelingslanden absolute prioriteit voor Nederland" (16 december)
De Nederlandse regering zet tijdens de top hard in op handelsvoordelen voor ontwikkelingslanden. Dat bleek duidelijk uit de toespraak welke Minister Brinkhorst vandaag uitsprak in de plenaire vergadering van de WTO-top in Hongkong. Brinkhorst richtte zich tot de 149 lidstaten en sprak zijn geloof uit in de voordelen van een vrije wereldhandel.
Lees hier meer.

* "Heftigste rellen in Hongkong tot nu toe" (17 december)
In het begin van de avond zijn de heftigste rellen tot nu toe uitgebroken. Duizenden protestanten bestormden het conferentiecentrum waar de WTO vergadert.
Lees hier meer.

* "Geen voordelen voor ontwikkelingslanden in WTO onderhandeling Hongkong" (17 december)
'Schijnheilig', zo karakteriseert Max van den Berg, europarlementariër voor de Partij van de Arbeid het ontwikkelingspakket dat aan ontwikkelingslanden wordt geboden.
Lees hier meer.

(Dit artikel was oorspronkelijk op GlobalInfo gepubliceerd door WTO.Zip redactie.)