ImageEen verslag van een evaluatieweekend van de G8-protesten, dat in Amsterdam werd gehouden.

 

“Het is moeilijk om afspraken te maken met clowns” zegt een vertegenwoordiger van het Nederlandse clownleger met een bedrukt gezicht. Om hem heen knikken mensen begripvol. Het is de tweede dag van het door broeinest georganiseerde terugblikweekend op de G8-protesten. Een bont gezelschap van filmmakers, sambabandleden, schrijvers, fotografen, en andere activisten buigt zich over de vraag wat er goed ging en wat niet, en hierbij worden moeilijke vragen niet uit de weg gegaan. Zo dient zich uiteindelijk ook de onvermijdelijke vraag aan of de protesten wel zin hebben gehad. De landwegen rond hotel Kempinski waren weliswaar succesvol geblokkeerd, en de drie gigantische zelfgeorganiseerde kampen (met tot 7000 mensen per kamp) rond Heiligendamm waren zeker een logistieke tour de force, maar iedereen die in het hotel moest zijn lijkt met helikopters te zijn ingevlogen of met de boot de vergadertafel te hebben bereikt.

De tweedaagse discussie (in het weekend van 30juni/1juli) kreeg extra cachet door de aanwezigheid van enkele buitenlandse activisten, die hun licht over deze materie konden laten schijnen. Ook de wat oudere activisten lieten van zich horen. Natuurlijk werd er geregeld opgemerkt dat het vroeger allemaal veel beter ging met de andersglobaliseringsbeweging; als altijd was er de traditionele sneer naar de bolsjewistische IS; en uiteraard werd ook de allergie van veel Nederlandse activisten voor theorie af en toe beklaagd. Maar door de bank genomen werd op constructieve wijze de balans opgemaakt van een week G8-protesten en de aanloop daar naartoe.

Harde noten werden gekraakt over dissent-NL. Na een goede opkomst op de eerste landelijke vergaderingen liep het aantal mensen dat de zaak draaiende hield gestaag terug. Samen werd naar de oorzaken gezocht. Genoemd werden de lange reistijd voor Noorderlingen, dat lokale acties vóór gaan en dat mensen niet bekend zijn met basisdemocratische besluitvorming en er het nut niet van inzien. Uiteindelijk werd de specifieke vorm van het netwerk dissent (Nl maar ook internationaal) aangekaart als onderliggende reden. Het is ongrijpbaar en vormloos, waardoor het moeilijk te bestrijden is, maar het is daardoor ook moeilijker om harde afspraken te maken omdat mensen minder gebondenheid lijken te voelen met zo'n los verband.

Natuurlijk werd er ook gesproken over het geweld van zaterdag 2 juni. Veel mensen twijfelden erover of het geweld van het zwarte blok gepast was op deze demonstratie. Ook werd een terugkeer waargenomen naar de autonome organisatievorm uit de jaren tachtig. Volgens een ervaren activist zijn er twee mogelijkheden: of je stelt van tevoren gezamenlijk vast wat wel en niet kan, of je laat iedereen haar eigen tactiek kiezen (de zogenaamde diversity of tactics benadering) en accepteert van te voren de verschillen. Er werd door hem gesteld dat de eerste mogelijkheid uit juridische overwegingen (vervolging van oproepen tot geweld) niet openlijk kan gebeuren en we daarom niet anders kunnen dan de tweede mogelijkheid kiezen.

Een andere vaststelling was dat activisten die meededen aan de actiedagen voorafgaand aan de top uitgeput waren toen de daadwerkelijke blokkadeacties begonnen. Ze hadden deze tijd volgens sommigen beter kunnen gebruiken om affiniteitsgroepen te vormen en plannen te smeden voor de blokkades. Hier werd tegen ingebracht dat de actiedagen wel inhoud hebben gegeven aan de protesten vanwege de specifieke thema's van de dagen (migratie, landbouw en militarisme), al waren de commerciële media meer bezig met de rellen van zaterdag.

Media

Er werd een aparte discussie gewijd aan de beeldvorming (van de G8 en de actievoerders) en de pogingen om 'tegenbeeldvorming' te creëren. Een van de bijdragen vanuit het Nederlandse kamp was een speciale (actie)mediabus, die echter flink gehinderd werd door de politie en zelfs een etmaal in beslag is genomen. Het organiseren van een dergelijk project bleek een flinke klus die niet altijd goed volbracht werd en waar veel van geleerd is. Wel werd er een grote hoeveelheid beeld- en andere verslagmateriaal geproduceerd, waarvan een deel op de evaluatie vertoond werd.

Wat velen verder opviel was dat er in tegenstelling tot vorige toppen nauwelijks delegaties van de acht landen werden waargenomen, op een Russisch konvooi limousines na. En wanneer de delegaties simpelweg via de lucht en zee vervoerd kunnen worden, is het blokkeren van de toegangswegen op het land dan niets meer dan een symbolische daad? En wie kan zich voor symbolische acties motiveren? Er werd nagegaan hoe ook het lucht- en waterverkeer had kunnen worden gestuit, maar al snel luidde de conclusie dat daarvoor de middelen ontbraken. Ook bleek dat een deel van de lagere echelons elders had vergaderd en dus niet naar Heiligendamm vervoerd was. Die waren ook geen doelwit van demonstranten, wat weer te maken had met het blokkadeconcept, dat zich nogal fixeert op het omsingelen van één bepaald centrum. Toch is er een hoopvolle suggestie: wanneer de demonstranten over de juiste informatie hadden beschikt en snel met elkaar hadden kunnen communiceren was het misschien mogelijk geweest om de havens waar de delegaties opstappen te blokkeren. Er waren in Rostock trouwens wat kleinere acties geweest om de haven daar te blokkeren.

Verder

Met betrekking tot de vraag hoe het verder moet, ten slotte, werden meerdere voorstellen gedaan. Ideeën varieerden van het gezamenlijk innemen van een stuk bevrijd gebied (Zapatistas-Nederland?) tot het houden van een infotour waarbij de resultaten van de G8-acties getoond worden. Daarnaast werd geopperd een maandelijks evenement in telkens een andere Nederlandse stad te houden met informatie over basisgroepen en hoe-te-organiseren, en een vooruitblik-dag tijdens het volgende 2dh5 festival (eind november). Nadat de deelnemers inzagen dat ze het tijdens het weekend niet eens zouden gaan worden over de vele voorstellen die voorbij vlogen besloten ze eind september een nieuwe vergadering te beleggen.

Ook internationaal worden nieuwe plannen gemaakt, waarbij een van de ideeën is om tijdens de JapanG8-top een manifestatie in een grote Europese financiële metropool te houden. In het laatste weekend van juli evalueren de dissenters in de Franse stad Limoges.

Nu de G8-top volgend jaar in Japan zal worden gehouden, en Azië duidelijk een brug te ver is voor de milieubewuste activist, lijkt de tijd rijp om naar nieuwe vormen van mondiaal verzet te zoeken. Misschien dat deze vernieuwingen, die tot nu toe vooral uit Italië (Tutte Bianchi) en Groot-Brittannië (Pink silver & Rebel clownarmy) afkomstig waren dit keer eens in Nederland kunnen worden ontwikkeld. Daarom: leg allemaal je notitieboekje op je nachtkastje, fantaseer er lustig op los deze zomer en kom ons in september verassen met je vondst! Zo kunnen de protesten in 2008 wellicht naar een nieuwe fase worden getild.

website dissent.nl