Nieuws en achtergronden over globalisering, economie, politiek & actie

Het «populistisch moment»

Het «populistisch moment» is een concept dat naar voor geschoven wordt door filosofe Chantal Mouffe. Volgens Mouffe hebben de globalisering, de hegemonie van het financieel kapitaal en de integratie van de sociaaldemocratie in het neoliberaal beleid, geleid tot een «post-democratie». Het principe van het soevereine volk is een holle formule geworden: er is geen soevereiniteit meer, dus ook geen debat meer tussen links en rechts. De verdediging van de belangen van de financiele oligarchie wordt waargenomen door een kaste die de politieke problemen herleidt tot technische problemen, waarover experten beslissen.

Lees meer

Onze Vijand, Het Kapitaal

In het voorwoord van zijn boek Notre ennemi, le capital (Onze vijand, het kapitaal) wijst de Franse filosoof Jean-Claude Michéa op hetgeen Karl Marx in 1867 in de eerste Duitse uitgave van Das Kapital schreef: ‘Het doel van dit boek is economische bewegingswetten van de moderne maatschappij ontsluieren’. Michéa geeft daarbij met nadruk aan dat Marx de bedoeling had de arbeiders van zijn tijd intellectueel te wapenen tegen nieuwe vormen van knechtschap en vervreemding door een sociaal en economisch systeem dat zelf ook nieuw was. Vervolgens prent Michéa in dat Marx niet een keer – net zomin als de grote andere socialisten en anarchisten trouwens – gedacht heeft zijn politieke strijd in het teken van ‘links’ te voeren.

Lees meer

G20 Protest Update 19 juni

Afgelopen weekend was er een derde en laatste actieconferentie ter voorbereiding van de protesten tegen de G20-top die op 7 en 8 juli midden in Hamburg plaats moet vinden. Er werden workshops gehouden over de verschillende acties en de infrastructuur. Daarnaast waren er in gebouw Die Rote Flora - een steenworp van de Messehalle waar straks de G20-top moet plaatsvinden - enkele plenaire bijeenkomsten waar de laatste stand van zaken werd gegeven, over acties en over de te verwachten repressie.

Lees meer

Links en de vakbeweging

De saaie titel mag misschien wat afgeleid hebben, ze betekent in ieder geval dat 'de vakbeweging' niet 'links' is. Wel lijkt me de bemoeienis van links met de vakbeweging urgent, op individueel niveau te beginnen met lid en actief zijn. Het rechtse offensief, binnen en buiten het parlement, richt zich immers meer en meer tegen de invloed en positie van de vakbonden in de arbeidsverhoudingen. En nergens en nooit zijn die en andere maatschappelijke verhoudingen erop vooruitgegaan na uitdrijving van de vakbonden.

Lees meer

Het Grieks debacle en de politieke geloofwaardigheid van Europees links

Twee dingen bleven vrij constant sinds het begin van de ‘eurozonecrisis’ en de in 2010 ingezette ‘Griekse tragedie’. Enerzijds is er de steeds hardere druk vanwege de Griekse geldschieters (EU-instellingen, IMF) voor een soberheidsbeleid en neoliberale structuurhervormingen. Anderzijds is er het verzet hiertegen door diverse sociale bewegingen, in het bijzonder de officiële sociaaldemocratische vakbonden (GSEE en aangesloten organisaties) en de radicalere ‘communistische’ interprofessionele PAME- vakbondsbeweging in Griekenland.

Lees meer

Nieuwsbrief no. 3 over G20 protesten

Op 7 en 8 juli wil de Duitse regering de G20-top midden in Hamburg houden. Het verzet gaat hevig en veelkleurig zijn. Vanuit de verschillende initiatieven die protest organiseren wordt regelmatig een nieuwsbrief uitgeveven. Het derde nummer is net uit. Een korte samenvatting

Lees meer

Zestig jaar Verdrag van Rome. Over de nalatigheid van de linkerzijde

Stel je voor dat over twintig, dertig jaar de geschiedenis van de Europese Unie wordt geschreven. En wordt vastgesteld dat de sociaal-democratie een grote rol speelde bij het ontstaan en tijdens de eerste decennia van het Europese integratieproces, maar dat die politieke familie daarna sterk werd verzwakt. En dat de communisten hopeloos verdeeld waren, de Italianen altijd enthousiast voor de integratie, de Fransen ertegen. En dat de rest van radikaal links totaal geen invloed heeft gehad.

Lees meer

Eva Rovers: Ik Kom in Opstand Dus wij Zijn

Korte recensie van Eva Rovers: Ik Kom in Opstand Dus wij Zijn (nieuw licht op verzet) In de reeks filosofische pamfletten van uitgeverij Ambo/Anthos, nieuw licht, heeft schrijfster Eva Rovers een tekst uitgebracht over politiek verzet in tijden van sociale media. Daarin staat een herontdekking van De Mens in Opstand van Albert Camus centraal. Eindelijk iemand die Camus als revolutionair politiek denker weer serieus neemt.

Lees meer

Oproep voor G20 in Hamburg: We zijn met velen! We zijn luid! De wereld zal ons horen.

Juli 2017: G20-topconferentie in Hamburg. Met de aanwezigheid van de 20 meest machtige leiders van de wereld, terwijl de wereld op zijn kop staat en in diepe crisis verkeert - de media van de wereld zullen aanwezig zijn. Maar het zijn niet alleen de pracht en praal die daar aanwezig zal zijn. Wij zullen er voor zorgen dat de stemmen van de verschillende strijdperken over de hele wereld, de stemmen tegen sociale ongelijkheid, bezuinigingen en uitbuiting, de stemmen tegen oorlog en door mensen aangerichte eco-rampen, onze stemmen voor solidariteit, andere keuzes en visies, dat die stemmen ook “in de lucht” zullen zijn.

Lees meer

Tien voorstellen om een capitulatie zoals in Griekenland te vermijden

Uitdagingen voor links in de eurozone. De volgende tekst werd door meer dan 70 activisten en persoonlijkheden uit meer dan 15 Europese landen ondertekend (lijst hier); onder hen leden van Podemos en Izquierda Unida (Spanje), Links Blok (Portugal), Parti de Gauche, Ensemble!, NPA (Frankrijk), Volkseenheid en Antarsya (Griekenland), radicaal links uit Denemarken, Cyprus, Slovenië, Bosnië-Herzegovina, Hongarije… Er zijn leden onder van het Europees Parlement, financiële verantwoordelijken van de stad Madrid, de gewezen voorzitster van het Grieks Parlement en een aantal leden van de waarheidscommissie over de Griekse schuld; onder hen Eric Toussaint (CADTM) die aan de basis ligt van het initiatief.

Lees meer

G20-Hamburg Globalinfo Update

De G20, de staatshoofden van de 20 machtigste landen in de wereld, komt begin juli bijeen in hartje Hamburg. Dat heeft mevrouw Merkel tenminste zo gepland. Tienduizenden demonstranten gaan dat proberen te verhinderen. Hierbij een update van de voorbereidingen van beide kampen.

Lees meer

Europa of terug naar de natiestaat?

Het debat over waar het heen moet met Europa wordt vaak voorgesteld als de keuze tussen ‘meer Europa’ of ‘terug naar de natiestaat’. Linkse critici van de Europese Unie kunnen zich daardoor ideologisch in de hoek gedrumd voelen. Zijn het immers geen liberalen als Verhofstadt die het voor Victor Hugo’s Verenigde Staten van Europa opnemen? En lijkt de linkse afkeer voor het neoliberale Europa niet aan te sluiten bij het rechtse, zelfs uiterst-rechtse gefulmineer tegen ‘Brussel’? Is het wel toeval dat de media spreken van ‘eurosceptici’, waar zowel Farages UKIP, Grillo’s Vijfsterrenbeweging, de Nederlandse SP als PODEMOS zouden toe behoren?

Lees meer

Spektakel Als Metafoor. Guy Debord Lezen

Het spektakel staat bij Guy Debord (1931-1994) voor de metafoor: hoe de krachten van staat, kapitaal en media de controle van het individu over zijn bestaan in beslag nemen. Het individu kijkt niet naar een spektakel, het is er zelf onderdeel van geworden. In het spektakel vindt een reflex plaats van hoe het moderne leven individuen terugleidt naar een staat van passiviteit waar zij geheel het zicht verliezen op het potentieel van het menselijk experiment en daardoor de toeschouwers worden van hun eigen leven. De term zal onuitwisbaar worden met zijn boek getiteld De spektakelmaatschappij (1967, oorspronkelijke Franse tekst; 1976, de Nederlandse vertaling).

Lees meer

Plan B kwam bijeen in Kopenhagen

In het weekend van 19-20 november was er in de Deense hoofdstad een bijeenkomst van het Plan B initiatief. Dit was de opvolger van de bijeenkomst in Madrid (19-21 februari 2016) waar het manifest voor een Plan B werd uitgebracht. De conferentie in Kopenhagen werd praktisch en materieel mogelijk gemaakt door twee Skandinavische radicaal-linkse partijen, de Zweedse Vänsterpartiet (‘Linkse Partij’) en de Deense Rood-Groene Alliantie, wat verklaart dat de bijeenkomst doorging in het Deens parlement en gebruik kon maken van vertaal-en vergaderinfrastructuur. Jonas Sjöstedt van de Vänsterpartiet zorgde voor een uiterst hoffelijk en efficiënt voorzitterschap van de conferentie. Ander Europa was er aanwezig (Frank Slegers en ikzelf) en u krijgt dus een verslag uit eerste hand. De dagorde, foto’s en een video van de bijeenkomst zijn te vinden op de website van de Kopenhaagse Plan B bijeenkomst.

Lees meer

Afrekening met een retromarxisme

In de jaren 1960 en 1970 doken er nieuwe of hernieuwde strijdthema’s op in verband met ecologie en antikernenergie, vrouwenrechten en homorechten, antimilitarisme en antiracisme. Men sprak over nieuwe sociale bewegingen. Verstarde marxistische groeperingen noemden het deelbewegingen of secundaire strijd. Want volgens hen moest de zgn. arbeidersbeweging centraal staan. In 1973 maakte Castoriadis de volgende balans op van die beruchte arbeidersbeweging. – Eén voorbehoud: terwijl Castoriadis het marxisme met alle zonden van Israël lijkt op te zadelen, heb ik meer sympathie voor de houding van Murray Bookchin, die de meest vruchtbare elementen uit de anarchistische en de marxistische traditie wil samenbrengen en verder ontwikkelen. (jl)

Lees meer