Image De zanger van U2 maakt zich in Heiligendamm sterk voor een neoliberalisme met menselijk gezicht - en geeft daarbij meteen zelf het goede voorbeeld.

 

Dit is een vertaling van een stuk over Bono Van Reiner Jellen (van 05 juni 2007) op de website heise.de

Als Bono Vox op 7 juni in Rostock het podium betreedt van de manifestatie "Deine Stimme Gegen Armut", dan staat daar een verantwoordelijke tegenover de demonstranten die niet door een hekwerk en demonstratievrije zone beschermd wordt.

Twee jaar geleden hadden de G8-staten de eisen van de U2-zanger tot de hunne gemaakt en de schuldenkwijtschelding van 18 ontwikkelingslanden (waarvan veertien uit Afrika) aangekondigd. Aan het schrappen van de schulden waren overigens voorwaarden gesteld zoals 'goed' bestuur en 'betrouwbaarheid' en 'transparantie' op het gebied van financiën.

Onder 'goed' bestuur werd niet zozeer verstaan dat ze zich wat aan de mensenrechten gelegen zouden laten. Ethiopië had twee weken voordat het land op de lijst van de 18 gelukkigen terecht kwam nog demonstranten door killercommando's neer laten maaien. Belangrijkste was de betrouwbaarheid op het gebied van 'marktgerichte hervormingen' - dat wil zeggen voldoen aan de rigoureuze eisen op het gebied van inflatiebeheersing en fiscaal beleid van het IMF en het openstellen van markten en privatisering van natuurlijke monopolies in het publieke welzijn. De schuldenkwijtschelding werd daarmee aan eisen gekoppeld die de toegang moest vergemakkelijken voor buitenlandse 'investeerders' in deze lucratieve sectoren.

Dezelfde benadering is ongeveer opgenomen in de politieke inhoud van het Afrika-Initiatief van Angela Merkel die daarmee niet zozeer in de voetsporen treedt van Moeder Theresa alswel in die van (voormalige IMF-directeur en huidige Bondspresident, vert.) Horst Köhler.

Tekortschieten van de G8 bij de 'Millenniumdoelen'

In Gleneagles werden de zogenaamde 'Millenniumdoelen' uit het jaar 2000 nog eens onderschreven. Ontwikkelingshulp zou tegen 2010 verdubbeld moeten zijn, de 'mondiale armoede' tegen 2015 gehalveerd, de strijd tegen AIDS en malaria zou wereldwijd opgenomen worden en de algemene toegang tot onderwijs zou overal gegarandeerd moeten zijn. Daarvan zijn de G8-landen nu nog even ver verwijderd als toen: de industrielanden geven gemiddeld 0,33 procent van het BBP als 'ontwikkelingshulp' (streefdoel van de VN: 0,7 procent) en geen enkel G8-land haalt dat gemiddelde, hoewel de gelden van de schuldenkwijtschelding daar zelfs al bij opgeteld zijn (zie: Die "Phantomgelder" der Entwicklungshilfe )

Daar staat tegenover dat de gezamenlijke schuld van de Afrikaanse Staten nog steeds het bedrag van 215,16 miljard dollar beslaat, zodat deze landen gedwongen zijn meer geld uit te trekken voor het aflossen van hun schulden (die ze vaak aangegaan zijn op advies van de internationale economische instellingen) dan voor onderwijs of gezondheidszorg. In ruil mogen de in Heiligendamm genodigde vertegenwoordigers van Afrikaanse staten voor de zoveelste keer de litanie aanhoren over de zegeningen van de vrijhandel en zich laten bekeren tot het geloof in de heilzame werkingen van grensoverschrijdende 'investeringen'.

Daar komt bij dat er gerede angst bestaat dat de bondsregering met haar 'kernvoorstel', namelijk de 'bescherming van geestelijk eigendom', een ontwikkeling bevordert die ze officieel juist beweert te bestrijden: want met een verwijzing naar dergelijke monopolierechten wordt onder andere de uitgifte van de relatief goedkope aidsremmer Generika aan de Afrikaanse staten verhinderd, evenals het ontstaan van economische concurrentie op dit gebied.

Schuldenverlichting en belastingvlucht

Het komt de machtigen goed uit als zulke beroemdheden als Sir Bob Geldoff en Bono Vox zich voor Afrika inzetten - want wie zulke woordvoerders heeft, die heeft echt geen vijanden meer nodig.

Bono Vox, zanger en frontman van U2 heeft het tot zijn taak gemaakt om zichzelf als "spreekbuis" van de ontwikkelingslanden te presenteren. Zo pleit de zanger er al lang voor dat de rijke landen de staten van de Derde Wereld hun schulden 'kwijtschelden' en dat de ontwikkelingslanden via de 'wegname van handelsbarrières' aan de zegeningen van de markteconomie deel mogen nemen.

Typerend was dat hij samen met Bill Gates de organisatie DATA in het leven riep. Deze stelt zich niet alleen de bestrijding van AIDS ten doel en de kwijtschelding van schulden, maar heeft ook de 'vrijhandel' hoog in het vaandel staan. Tot dusver is er weinig blijk van dat de rockster erkent dat deze "vrijhandel" (met de ideologie van het "geestelijk eigendom" als rechtvaardiging) nieuwe tarieven en productieverboden betekent en alleen al om die reden lang niet voor alle deelnemers lonend is .

Dat dit waarschijnlijk niet aan domheid of onwetendheid ligt, blijkt onder meer uit de manier waarop Bono zich gedraagt als hij zijn eigen privé-belangen ook maar lichtelijk in het gedrang voelt komen. In 1991 ruïneerde U2 het punklabel SST met eisen op het gebied van copyrights en in 2006 ondertekende de zanger een petitie tot verlenging van de Britse opnamecopyrights voor muziekstukken van 50 naar 95 jaar. Eveneens in 2006 verhuisde U2 hun holding "U2 Limited" van Ierland naar Amsterdam omdat men daar voor inkomsten over copyrights nauwelijks belasting hoeft te betalen.

Op hetzelfde moment dat Bono van de regering van de Republiek Ierland eiste dat deze meer belastinggelden aan Afrika zou besteden, nestelde hij zich dus met zijn Band in een belastingparadijs. Het voorstel van de Amerikaanse minister van Financiën John W. Snow om Bono als president van de Wereldbank in te zetten, klinkt in dit licht gezien een stuk minder merkwaardig dan het aanvankelijk leek.

---------------------

Dit is een vertaling van een stuk over Bono Van Reiner Jellen op de website heise.de

Zie ook eerdere berichten over de rol van Bono

Op dit filmpje zie je hoe Australische activisten Bono in Rostock met een bezoek vereren.